Fon krizine İslami finans eksenli alternatif model önerisi gündemde
Prof. Dr. Mete Gündoğan, sermaye piyasalarındaki şeffaflık sorunlarını ve yapay değer şişirmelerini ortaklık finansmanı ile yeni bir para otoritesi modeline bağladı.
Türkiye sermaye piyasalarında son dönemde yaşanan fon krizleri, akademik çevrelerde sistemik bir tartışmayı beraberinde getirdi. Mirat Haber yazarı Prof. Dr. Mete Gündoğan, fon krizini salt bir denetim sorunu olarak değil, finansmanın reel ekonomiden kopuşunun bir yansıması olarak ele aldı ve alternatif bir finansal mimari önerdi. Gündoğan'ın tespitlerine göre bazı fonlarda, şirketin üretimi ya da kârı artmaksızın hisse fiyatları yükseldi; halka açık görünen hisseler ilişkili fonlarda yoğunlaşarak piyasa değerleri yapay biçimde şişirildi. Önerilen çözümün ilk adımı şeffaflık: tasfiye edilen fonlarda para izinin çıkarılması, gerçek likidite oranının, ekonomik serbest dolaşım miktarının ve ilişkili taraf yoğunlaşmasının (aynı ekonomik çevredeki şirketlere yapılan yatırım oranının) kamuoyuyla paylaşılması. Yapısal öneriler daha geniş bir kapsam taşıyor. Gündoğan, borç üzerine kurulu para yaratım döngüsü yerine tasarrufun doğrudan üretime yönlendirildiği bir model, bankaların yanında kamu destekli bir Para Otoritesi, Türk lirası ile birlikte altının da tedavüle girmesine olanak tanıyan bir sistem ve ortaklık finansmanının (kâr-zarar paylaşımı esaslı, faizsiz finansman modeli) büyütülmesini öneriyor. Tüm bu mekanizmaların bütçe denetimi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi onayıyla çerçevelenmesi gerektiğini de vurguluyor.
Risk — Fon krizleri denetimle sınırlı görünse de yapısal sorun devam ederse tasarrufların tekrar spekülatif döngülere akması ihtimali azalmaz; mevcut fon yatırımlarında likidite ve ilişkili taraf yoğunlaşmasını şimdi sorgulayın. Firsat — Ortaklık finansmanı ve katılım finans araçlarına yönelik düzenleyici ilgi artıyorsa bu alana erken konumlanmak, olası yeni mevzuat avantajlarından yararlanma penceresi açabilir; BDDK ve Sermaye Piyasası Kurulu açıklamalarını yakından izleyin.
Kaynak: OdaTV Ekonomi haberinden derlenmiştir. Orijinal haber ↗