AB'nin Çin'e Yönelik Ticaret Araçları Türk Şirketlerini İhale Dışı Bırakıyor
Avrupa Birliği'nin yabancı sübvansiyon ve kamu alımı mekanizmaları, Türk firmaların AB ihalelerinden sistematik biçimde çıkarılmasına zemin hazırladı.
Avrupa Birliği'nin (AB) ağırlıklı olarak Çin'e karşı geliştirdiği Uluslararası Kamu Alımları Aracı (IPI) ve Yabancı Sübvansiyonlar Tüzüğü (YST) gibi yeni nesil ticaret mekanizmaları, Türk şirketlerinin AB kamu ihalelerine erişimini de fiilen kısıtlar hale geldi. İktisadi Kalkınma Vakfı (İKV) Başkanı Ayhan Zeytinoğlu, son dört ile beş yılda oluşturulan bu mevzuatın AB pazarına girişi Türkiye dahil pek çok üçüncü ülke için ayrımcı bir boyuta taşıdığını açıkladı. Sorunun hukuki boyutu da derinleşti. Romanya Ploieşti İstinaf Mahkemesi, Bozankaya'nın 50 milyon Euro değerindeki tramvay ihalesine yönelik itirazını 13 Temmuz 2026'da esasa girmeksizin reddederek temyiz yolunu kapattı. Avrupa Adalet Divanı'nın (ABAD) Ekim 2024'te sonuçlanan Kolin davası ise AB ile kamu alımı anlaşması bulunmayan ülke firmalarının eşit muamele talep edemeyeceğini hükme bağlayarak bu dışlamalara hukuki dayanak kazandırdı. Zeytinoğlu'na göre çözümün üç ekseni var: Türkiye-AB Gümrük Birliği'nin dijital ticaret, hizmetler, tarım ve kamu alımlarını kapsayacak biçimde güncellenmesi; Türk firmalarının AB pazarına kattığı değerin somut verilerle muhataplara iletilmesi; ve TBMM'de görüşülen pozitif mütekabiliyet düzenlemesiyle Türkiye'nin kamu alımları pazarında AB şirketlerine ulusal muamele sağlayacağına dair açık bir taahhüt sunulması. İKV Başkanı ayrıca yılın ilk beş ayında Türkiye'ye gelen doğrudan yabancı yatırımın 4 milyar dolar düzeyinde kaldığını ve çıkan yatırımın girenden fazla olduğunu belirterek bu tablonun AB karşısındaki pazarlık gücünü zayıflattığını vurguladı.
Risk — AB ihalelerine giren veya alt tedarikçi olarak bu zincirlerde yer alan Türk şirketleri, hukuki itiraz yolu da kapanmış olduğundan teklif süreçlerinde ani elenme riskiyle karşı karşıya; mevcut ihale portföyünüzü ve tedarikçi yapınızı gözden geçirin. Firsat — TBMM'deki pozitif mütekabiliyet düzenlemesi yasalaşırsa Türk firmalarına AB kamu alımlarında daha dengeli bir zemin açılabilir; yasanın son halini ve AB'nin buna vereceği yanıtı yakından izleyin.
Kaynak: Ekonomim (Dünya Gazetesi) haberinden derlenmiştir. Orijinal haber ↗