ABD Hazinesi, pazartesi günü yayımladığı geniş kapsamlı bir muafiyet belgesiyle İran'a yönelik petrol yaptırımlarını 60 günlüğüne askıya aldı. "General License X" olarak adlandırılan düzenleme, İran'ın ham petrol, petrokimya ve petrol ürünlerini dolar cinsinden üretip satmasına olanak tanıyor; bu, 1979'dan bu yana benzeri görülmemiş kapsamlı bir yaptırım gevşemesi olarak değerlendiriliyor.

Muafiyet, İran'ın gelirine doğrudan ve önemli bir katkı sağlayabilir. Eski bir ABD Hazinesi yaptırım yetkilisi ve Washington merkezli bir düşünce kuruluşunun kıdemli araştırmacısı Miad Maleki'ye göre, Körfez'de bekleyen yaklaşık 67 milyon varillik İran ham petrol stoku bu sayede 8 ila 9 milyar dolarlık bir nakit akışına dönüşebilir. Aynı zamanda İran merkez bankası, petrol gelirlerini artık gölge bankacılık kanallarına gerek kalmaksızın doğrudan alabilecek.

İran petrolünün yaklaşık yüzde 90'ını satın alan Çin, bu düzenlemeden en fazla yararlananlar arasında öne çıkıyor. Dolar takasının önündeki engelin kaldırılmasıyla Çinli rafinerilerin —özellikle bağımsız "çaydanlık" rafinerilerinin— Ağustos sonu muafiyet bitiş tarihinden önce stok yenilemeye hızla girişmesi bekleniyor. Bununla birlikte Kpler'den kıdemli petrol analisti Muyu Xu, alıcıların uyum süreçlerini tamamlaması gerektiğinden henüz somut bir alım hareketliliği gözlemlenmediğini belirtiyor.

ABD-İran müzakereleri İsviçre'de sürerken geçen hafta imzalanan bir mutabakat muhtırası zemin hazırlamıştı. İran'ın bu 60 günlük pencereyi savaşta zarar gören tesisleri onarmak ve Çinli alıcılarla uzun vadeli sözleşmeler yapmak için kullanması öngörülüyor.